کردن ارتباط همسالان
5. مهارتهای حل مسئله
این برنامه دارای چهار بخش اصلی است، شامل :
ارتباط دهی بین جنبه های فیزیولوژی و هیجانی قلب. در شروع برنامه بچه ها با استفاده از مدل قلب، با کارکرد آن اشنا می گردند.رقص با صدای ضربان قلب و استفاده از گوشی قلب این تجربه را واقعی تر می کند. بچه ها از طریق مکالمه با عروسک خرس قلبی از قلب فیزیکی به قلب هیجانی حرکت می کنند.
تشخیص و فهم هیجان ها. بچه ها یاد می گیرند هیجان های اساسی را از طریق کارت تصویرهای هیجان و بازی تشخیص داده و بهتر درک کنند.برای کمک به خود-تنظیمی دو تکنیک ساده توسط عروسک خر س آموزش داده می شود : تکنیک ” تغییر و درخشش ” تجربه ی بچه ها را از احساس های مثبت مثل عشق و مراقبت قوی می کند، در حالی که تکنیک ” قلب گرمتر ” به کنترل تکانه ها و مدیریت هیجان های منفی کمک می کند.
ابراز عشق و حمایت به خانواده و دوستان. بچه ها در فرایند قصه گویی شرکت کرده و ابراز و تجربه ی هیجان های مثبت را یاد می گیرند.
یادگیری حل مسئله. با استفاده از کارت تصاویر ی که موقعیت های وابسته به سن را به تصویر می کشند و نیز یک پوستر دستوری بزرگ، بچه ها مهارتهای حل مسئله و مهارتهای اجتماعی شدن با همسالان را یاد می گیرند. آلبومی از موسیقی سرگرم کننده و جالب در طول برنامه پخش خواهد شد تا یادگیری ایده ها و مهارتهای کلیدی را تسهیل کند.
پژوهش پشت این برنامه:
در دنیای پیچیده و در حال تغییرات سریع، ما نیازمند به مهارتهای جدیدی برای سازگاری موفقیت آمیز با شرایط در حال تغییر هستیم. پژوهشها نشان داده اند کودکانی که مهارتهای اجتماعی و هیجانی را فرا گرفته اند در مدرسه بهتر عمل کرده، در روابط خود موفق تر بوده، اعتماد بیشتری را تجربه می کنند و نیازهای خود را بهتر برآورده می سازند. موسسه ی تحقیقی heartmath نقش مهمی را که قلب در تجارب هیجانی و مهارتهای فکری ما دارد، مطالعه کرده است.علاوه بر این که قلب خون را به سراسر بدن پمپاژ می کند، به عنوان یک غده ی هورمونی،ارگان حسی و پردازشگر اطلاعات و مرکز کدگذاری شناخته شده است که ارتباط مداومی با مغز دارد. زمانی که ما هیجانهای منفی مثل خشم یا ناکامی را تجربه می کنیم،سیگنالهای نامنظم و پراکنده ای از قلب به مغز فرستاده می شوند،که موجب بازداری فعالیت قشر مغزی می گردند. در این حالت، مغز ما به خوبی حالت معمول، فعالیت نمی کند: واکنش های ما کند شده و ما نمی توانیم به راحتی چیزی را به خاطر بیاوریم یا تفکر واضحی داشته باشیم.زمانی که احساسات مثبت مثل عشق و دوستی را ابراز می کنیم،قلب ما بیشتر از همیشه سیگنالهای منظمی را به مغز می فرستد. و این منجر به تسهیل عمل قشر مغزی می شود،و ما اثرات آن را به صورت تفکر روشن،عملکرد بهبود یافته و حل بهتر مساله ها می بینیم.یادگیری تکنیک هایی برای تنظیم هیجانها،به ویژه در موقعیتهایی که ما استرس را پیش بینی می کنیم،نقش بزرگی در کمک به کارکرد بهتر مغز خواهد داشت.در شکل، ارتباط بین قلب و مغز به خوبی نشان داده شده است:
توضیح کامل برنامه در قسمت پیوست آمده است.
2. پرسشنامه ارزیابی رفتار اجتماعی توسط معلم ” اقتباس از ویر و داوین ( 1980 ؛ به نقل از جدیدی ، 1375 ) جهت ارزیابی جنبه های مثبت رفتار اجتماعی کودکان گروه سنی 5 تا 11 ساله استفاده می شود. از این پرسشنامه برای سنجش شایستگی اجتماعی در دو مرحله ی پیش آزمون و پس آزمون استفاده خواهد شد. این پرسشنامه شامل 20 سوال است. هر سوال در یک مقیاس سه امتیازی _ به ندرت ، تا حدی یا گاهگاهی ، مطمئنا_ درجه بندی و به ترتیب نمره ، 1 ، 2 و 3 به آن اختصاص داده شده است. دامنه نمرات پرسشنامه بین 20 و 60 است.ویر و داوین ( 1980 ) ضریب اعتبار آن را ( 87/. ) به دست آورده و آن را وسیله ی خوبی برای ارزیابی جنبه های مثبت رفتار اجتماعی کودکان معرفی کرده اند. در هنجاریابی این پرسشنامه در ایران جدیدی (1375) ضریب اعتبار آن را ( 81/. ) به دست آورده است. با توجه به اینکه در تحقیقاتی که هدف آنها پژوهش است ، ضریب اعتبار کافی بین 70/. تا 80/. است ، می توان آن را آزمون قابل اعتباری دانست ( شریفی ،1372؛ به نقل از جدیدی ، 1375).
روش اجرای پژوهش
پس از نمونه گیری و انتخاب افراد گروه آزمایشی و گواه ، در طی یک یا دو کارگاه آموزشی برای مربیان اهداف تحقیق توضیح داده می شود ،هم چنین نحوه ی اجرای برنامه ی آموزشی Hearthsmart برای آنها توضیح داده می شود.آزمون شایستگی اجتماعی ویر و داوین ( 1980 ) در مرحله ی قبل از مداخله توسط مربیان پر شده و پس از مرحله ی مداخله ،این آزمون برای مشاهده ی تغییرات ایجاد شده ی احتمالی دوباره پر می شود. پیش بینی می شود مرحله ی مداخله 3ماه به طول بینجامد و استفاده از راهبردهای این برنامه هر روز در موقعیت هایی لازم در کلاس صورت گیرد.
روش تجزیه و تحلیل داده ها
بنا به طرح پژوهشی مورد استفاده، در تحلیل داده ها در نخستین گام شاخص های توصیفی محاسبه می شود.و سپس از روش آماری تحلیل کوواریانس استفاده می شود.

منابع فارسی
برک،لورا(2007).روانشناسی رشد( از لقاح تا کودکی)،ویرایش چهارم.ترجمه یحیی سیدمحمدی.تهران:نشر ارسباران،1389
جدیدی،هوشنگ(1375).برسی تاثیر الگوی رفتار والدین بر توانایی حل مسایل اجتماعی دانش آموزان شهرستان خمین.پایان نامه ی کارشناسی ارشد چاپ نشده دانشگاه تهران.
کرین،ویلیام سی(1998).نظریه های رشد،ترجمه ی علیرضا خویی نژاد و غلامرضا صفایی.انتشارات رشد،1384.

منابع انگلیسی

Adela Moraru, Mihaela Stoica, Elena-Adriana Tomuletiu,Filpisan Monica.(2011). Evaluation of a program for developing socio-emotional competence in preschool children. Procedia –Social and Behavioral Sciences .( 30 ),pp(2161-2164).
Berk,L.E. ( 2007) .Child development. Allyn and Bacon.Boston, U.S.A
Bierman KL,Domittrovich CE,Nix RL,Gest SD,Welsh JA,Greenberg MT,Blair C,Nelson KE,Gills.(2008).Promoting academic and social-emotional school readiness: the headstart REDI program.Child development(79),pp(1802-17).
Bradley Raymond Trevor,Atkinson Mike,Tomasio Dana,Rees Robert A.( 2009 ). Facilitating Emotional Self-regulation in preschool children: efficacy of the early.
Brophy-Herb Holly E.Robert E.Lee,M.Angela Nievar,Gary Stollak.(2007 ).Preschooler ‘ssocial competence : Relations to family characteristics,teacher behaviors and classroom climate.Journal of Applied Developmental Psychology.(28),pp ( 134-148 ).
Brown, A.Chavaughn. (2011). The association between social-emotional competence and children ‘s academic readiness,Doctoral dissertation.George Mason university.
Cole,M.,John-Steiner.V.,Scribner,S.,and Souberman,E.(Eds).(1978).Mind in society:the development of higher psychological processes.Cambridge,MA:Harvard university press.ole, M., John-Steiner, V., Scr Mind in society: the development ~[” hi

Elias.J Maurice, Gara.A Michael, Schuyler.F Thomas, Branden.R Leslie, Sayette.A Michael.(2010).The promotion of social competence:Longitudinal study of a preventive school-based program.American Journal of orthopsychiatry. Volume 61, Issue 3, pages 409–417
Feldman,David henri. Flower,R.Clarke(1997).The natures of developmental change: Piaget,Vygotsky,and the transition process.New Ideas in psychol.3,pp(195-210).
Flavell,John.H(2004).Theory of mind development: Retrospect and prospect,Merril Quarterly,vol.50,no.3

Frey,Karin S, Nolen Suson Bobbitt, Edstrom Leihua Van Schoiack, Hirschstein Miriam K.(2005). Effects of a school-based social-emotional competence program: Linking children”s goals, attribotions and behavior. Applied developmental psychology (26), pp(171-200).
Greenberg Mark.T, Kusche Carol.A.(2010).A introduction to promoting alternative thinking strategies.The public of department of health and human services.www.samhsa.gov

Halberstadt Amy. G , Denham Susanne.A,Dunsmore Julie. C . ( 2001 ).Affective social competence. Department of psychology.North Carolina State University.
Hennessey Betha.A(2007).Promotion social competence in school-aged children:The effects of the open circle program.Journal of school psychology.(45),pp(349-360).
Macklem, Gayle L .(2007 ).Practitioner “ s Guide to Emotion Regulatio in School-aged Children.
McLaughin Katie,A., Hazenbuehler.Mark L, Mennin Douglas,S .,Nolen-Hoeksema Susan.( 2011 ).Emotion dysregulatio and adolosecent psychopathology : A prospective study.Behavioral Research and Therapy.(49 ),pp ( 544-554 ).
Raver, C. C., & Zigler, E. F. (1997). Social competence: An untapped dimension in evaluating Head Start’s success. Early Childhood Research
Quarterly, 12, 363−385.
Razza,Rachel A. ,Blair,Clancy. ( 2009 ).Associations among false-belief understanding,executive function,and social competence : A longitudinal analysis. Journal of applied developmental psychology. ( 30 ),pp ( 332-343 ).
Rose-Krasnor,Linda(1997).The Nature of Social Competence: A Theoritical Review,Psychology department.Brock University.Correspondence can also be addressed to [email protected]

Saarni,C.(1999).The development of emotional competence,NY: Guilford Press.
Thompson,R.A. ( 1994 ). Emotion regulation: a theme in search of definition .Monograph for the society for research in child development. (59),pp (25-52 ).
Saarni,C(.2000).The development of emotional competence,NY: Guilford Press.

Spinard, T. L., Eisenberg, N., Cumberland, A., Fabes, R. A., Valiente, C., Shepard, S. A.,et al. (2006). Relation of emotion-related regulation to children’s social
competence: a longitudinal study. Emotion, 6, 498e510.
Thompson, R. A. (1991). Emotional regulation and emotional development.
Educational Psychology Review, 3, 269–307.
Thompson,R.A. ( 1994 ). Emotion regulation: a theme in search of definition .Monograph for the society for research in child development. (59),pp (25-52 ).

پیوست:
وسایل این برنامه ی آموزشی در یک جعبه گنجانده شده اند، که در ادامه معرفی می شوند. موسیقی این برنامه به زبان انگلیسی بوده که در این پژوهش فقط از چند مورد آن استفاده شده ( بدون کلامها) و پژوهشگر از ترانه های کودکانه به زبان فارسی را که در آن کلمات شادی، غمگینی و… به کار رفته، استفاده کرده است. زمان اجرای هر جلسه بسته به تعداد اعضا گروه، و انجام فعالیتهای تکمیلی به عهده خود پژوهشگر بوده،که در ادامه زمان هر درس به اطلاع رسیده است.
معرفی وسایل برنامه:
کتابچه راهنما: در این کتابچه که شامل 7 قسمت می باشد، شرح کامل هر درس و ازجمله دیالوگهای پیشنهادی، فعالیتهای اضافی ارائه شده است.
سی دی معرفی برنامه: وسایل مورد استفاده، مفاهیم بنیادی و مهارتها در این سی

دسته بندی : No category

دیدگاهتان را بنویسید